پرسش و پاسخ

برای اولین بار این ویروس از چه راهی وارد ایران شد؟

راه دقیق ویروس HTLV-1به ایران  مشخص نیست. تصور می شود که ویروس از طریق جاده ابریشم دریایی، برده های آفریقایی، حمله مغول ها و یا مسافرت های مذهبی در زمان های بسیار قدیم به مشهد منتقل و بعد به سایر نقاط ایران منتقل شده است. جدیداً در مطالعه مشترک دانشگاه علوم پزشکی مشهد و تهران زمان ورود به احتمال 95% بین سال های 1517- 915 میلادی (مصادف با حمله مغول ها) می رسد.

 

 برای اولین بار در چه سالی و در چه بیماری این ویروس در ایران گزارش شد؟

حدود سال 1989 ویروس HTLV-1در یهودیانی که در گذشته در مشهد سکونت داشتند ، گزارش گردید، ولی برای اولین بار وجود ویروس در مشهد در سال 1996 در طرح مشترکی با دکتر صفایی در امریکا و اساتید محترم جناب آقای دکتر اعتمادی، دکتر شیردل در بیمارستان قائم و به سرپرستی دکتر رضا فرید حسینی کشف و گزارش گردید.

 

آیا ویروس HTLV-1با ویروس HIVیکی است؟

اگرچه ویروس HTLV-1با ویروس HIVاز یک خانواده می باشند ولی از جنس و گونه متفاوتی است و تفاوت بسیار زیادی از نظر ساختمانی و بیماریزایی با یکدیگر دارند و هر کدام بیماری های متفاوتی را ایجاد می نمایند. اکثر افراد آلوده به ویروس HIVبه کاهش لنفوسیت های دفاعی و بالاخره نقص ایمنی و به ایدز مبتلا می شوند. ولی خوشبختانه بیشتر از 95 درصد افراد آلوده به HTLV-1تا آخر عمر ناقل سالم باقی می مانند و نقص ایمنی مهمی (حادی)ایجاد نمی کند.

 

چند درصد افراد آلوده به ویروس HTLV-1به بیماری مبتلا می شود؟

 حدود 3 تا 5 درصد از افراد آلوده به ویروس HTLV-1به بیماری مبتلا می گردند و اکثریت افراد آلوده (حدود 95 تا 97 درصد) تا آخر عمر ناقل سالم باقی خواهند ماند. بروز بیماری بطور متوسط 10 تا 30 سال است.

 

اصلی ترین بیماریهای وابسته به ویروس HTLV-1چیست؟

دو بیماری اصلی وابسته به ویروس HTLV-1عبارتند از بیماری HAM/TSPو ATL(که نوعی بدخیمی خون می باشد)

 

 در چه مناطقی از ایران این ویروس شایع است؟

 ویروس در شمال شرقی ایران در شهرستان های مشهد، نیشابور، سبزوار و در سایر نقاط ایران مانند گلستان منطقه کلاله و در استان های تهران، البرز و آذربایجان اندمیک می باشد. علاوه بر آن در سایر استان های کشور مطالعه جامعی انجام نشده، ولی بیماری های وابسته به ویروس HTLV-1از برخی دیگر استان های کشور نیز گزارش شده است.

 

این ویروس به چه روش هایی منتقل می شود؟

ویروس HTLV-1از طریق انتقال جنسی ، شیر مادر (مادر آلوده به ویروس که به فرزند خود شیر دهد)، انتقال خون و از طریق سرنگ آلوده در موارد خالکوبی آلوده و حجامت غیر بهداشتی از فرد آلوده به فرد سالم منتقل می شود.

 

آیا فردی که ناقل به این ویروس شده می تواند ازدواج کند؟

 آلودگی به ویروس HTLV-1مانع ازدواج نمی گردد ولی رعایت نکات پیشگیری انتقال ویروس در افراد که بار ویروسی بالا دارند ضروری است.

 

آیا ویروس از زن به مرد انتقال پیدا می کند یا ازمرد به زن؟

ویروس از مرد به زن و همچنین از زن به مرد منتقل می گردد ولی انتقال ویروس از مرد به زن حدود دو برابر از زن به مرد بیشتر می باشد. ویروس با سلول آلوده انتقال می یابد، نه با ذره ویروسی.

 

آیا خانمی که ناقل ویروس HTLV-1است قادر به بارداری می باشد؟

آلودگی به ویروس HTLV-1مانع از بارداری نمیگردد و خانمی که به ویروس HTLV-1آلوده می باشد میتواند حامله گردد.

 

آیا خانمی که ناقل به ویروس HTLV-1می باشد می تواند به فرزندش شیر دهد؟

 از آنجاییکه مطالعات مختلف نشان داده است که انتقال ویروس از طریق شیردهی حدود 16 تا 34 درصد می باشد، بنابراین بهتر است خانمی که ناقل ویروس HTLV-1می باشد از شیردهی به نوزاد خود پرهیز نماید. در صورتی که مادران آلوده به ویروس تاکید به شیردهی داشته باشند می توانند شیر را ابتدا فریز نموده و بعد تا 56 درجه گرم و سپس به نوزاد بدهند.

 

آیا فرد حامله ای که ناقل به ویروس HTLV-1می باشد این ویروس از طریق سزارین می تواند به فرزندش منتقل شود؟

 انتقال ویرووس در طی زایمان و همچنین سزارین کاملا مشخص نیست و بنظر میرسد که از طریق زایمان بسیار اندک از سزارین ویروس به نوزاد منتقل گردد.

 

برای پیشگیری از انتقال ویروس از مرد به زن و بلعکس چه اقدامی باید کرد؟

 بهترین راه پیشگیری ویروس از مرد به زن و یا برعکس استفاده از روش های محافظتی مانند کاندوم در طی تماس جنسی می باشد.

 

استفاده از لوازم آرایشی بهداشتی آیا باعث انتقال این ویروس می شود؟

 لوازم آرایشی بهداشتی و حتی لوازم شخصی موجب انتقال ویروس HTLV-1نمی گردد ولی توصیه می گردد که تمام افراد نکات بهداشتی در مورد لوازم آرایشی –بهداشتی و شخصی را رعایت نمایند.

 

آیا از طریق ظروف فرد آلوده امکان انتقال ویروس وجود دارد؟

انتقال ویروس از طریق ظروف فرد آلوده به ویروس HTLV-1تقریبا غیر ممکن یا وجود ندارد.

 

آیا خانم آلوده به ویروس می تواند شیر آغوز را به بچه تازه متولد شده اش بدهد؟

همانطور که اشاره شد مادری که به ویروس HTLV-1آلوده می باشد بایستی از دادن شیر به نوزاد خود خودداری نماید می تواند آغوز را فریز بعد 56 گرم کند و به نوزاد بدهد.

 

آیا در دوران حاملگی ویروس از مادر به جنین منتقل می شود؟

 در این زمینه اطلاعات کافی وگزارش علمی دقیقی وجود ندارد ولی امکان انتقال به ندرت در این زمینه ممکن است وجود داشته باشد و در مقالات گزارش نشده است.

 

آیا این ویروس از طریق دست دادن و یا روبوسی منتقل می شود؟

ویروس HTLV-1از آنجاییکه به شکل آزاد در ترشحات بدن وجود ندارد ، لذا از طریق دست دادن و یا روبوسی منتقل نمی گردد.

 

آیا امکان انتقال ویروس از طریق خون فرد آلوده وجود دارد؟

ویروس HTLV-1از طریق خون قابل انتقال است، پس فرد آلوده به ویروس HTLV-1باید از اهدای خون اکیداً پرهیز نماید.

 

ویروس تا چند وقت در محیط آزاد قابل بیماری زایی است؟

 ذرات ویروسی به شکل آزاد وجود ندارند، لذا در محیط آزاد ویروس قادر به ادامه حیات نمی باشد و تنها در مایعات و ترشحاتی که سلول سالم آلوده به ویروس وجود دارد قابل انتقال از فرد آلوده به فرد غیر آلوده می باشد.

 

آیا ورود اجسام نوک تیز مانند سوزن به بدن فرد سالم بیماری زا است؟ در صورت بروز چنین اتفاقی چه توصیه‌ای می‌شود؟

یکی از راه های انتقال ویروس از طریق ورود اجسام نوک تیز مانند سوزن می باشد، بشرطی که افراد سالم در تماس با سوزن یا اجسام نوک تیز افراد آلوده به ویروس HTLV-1قرار گیرند، لذا توصیه می گردد چنانچه فرد سالم در معرض این پدیده قرار گیرند، 10 تا 20 دقیقه شستشوی محل تماس و سپس مشورت پزشک آگاه.

 

آیا ژنتیک و شرایط فردی در ابتلای فرد ناقل به بیماری های مرتبط نقش دارد؟

بلی ، مطالعات مختلف نشان داده که ساختار ژنتیک فرد در استعداد ابتلا به بیماریهای مرتبط به ویروس HTLV-1دخالت دارد.

 

آیا تاکنون انتقال شغلی در پرسنل بهداشتی یا درمانی نیز دیده شده است؟

انتقال شخصی در مطالعات پیگیری ده ساله در دنیا گزارش نشده است. فقط یک مورد تا کنون گزارش شده که آن مطالعه هم زیر سوال می باشد.

 

من پس از آزمایش متوجه شدم ناقل ویروس HTLV-1می باشم، آیا افراد خانواده نیز باید این آزمایش را بدهند؟

بهتر است چنانچه در خانواده ای، فردی آلوده به ویروس HTLV-1وجود دارد، بقیه افراد خانواده نیز اگر علاقه به دانستن وضعیت خود از نظر آلودگی به ویروس دارند، از نظر ویروس HTLV-1مورد بررسی قرار گیرند، ولی توصیه می گردد تنها در اعضایی از خانواده که قرار است ازدواج نمایند ، بررسی گردد.

 

آیا فردی که ناقل به این ویروس است میتواند از مکان های عمومی مانند استخر استفاده نماید.؟

استفاده از اماکن عمومی مانند استخر و حمام های عمومی برای افراد آلوده به ویروس HTLV-1مشابه افراد سالم می باشد و در این زمینه هیچگونه منعی وجود ندارد.

 

آیا از طریق عطسه سرفه و آب دهن این ویروس انتقال پیدا میکند؟

ویروس از طریق عطسه، سرفه و آب دهان منتقل نمی گردد.

 

چنانچه فردی به آلودگی ویروس HTLV-1مشکوک باشد چه توصیه‌ای می شود؟

برای تایید آلودگی به ویروس HTLV-1باید تست های آزمایشگاهی غربالگری و تاییدی انجام دهد و در صورت تایید عفونت، فرد به ویروس HTLV-1آلوده می باشد.

 

آیا فرد ناقل به این ویروس می تواند اهدای خون نماید؟

 کلیه افرادی که آلوده به ویروس HTLV-1باشند، قادر به اهدای خون نمی باشند.

 

آیا فرد ناقل به این ویروس میتواند اهدای عضو نماید؟

 افرادی که به ویروس HTLV-1آلوده باشند از اهدای عضو کلیه ،کبد ، ریه و غیره معاف می باشند.

 

آیا فردی که در مناطق آندمیک ویروس HTLV-1زندگی می‌کند می‌تواند در مناطق غیر آندمیک ایران، خون اهدا نماید؟

نظر به اینکه در برخی از استان های دیگر نیز این ویروس غربالگری می شود. اگر از غربالگری در آن استان مطمئن است بلی و اگر مطمئن نیست که خون های اهدایی از نظر ویروس HTLV-1بررسی می گردد، بهتر است این فرد از اهدای خون خودداری نماید.

 

ناقلین ویروس HTLV-1آیا استعداد ابتلا به بیماریهای ویروسی دیگر را دارند؟

آلودگی به سایر ویروس ها در افراد آلوده به ویروس HTLV-1مانند بقیه افراد جامعه است و باید نکات بهداشتی را مانند سایر افراد جامعه رعایت نمایند.

 

چگونه تشخیص داده می شود که فرد ناقل به ویروس HTLV-1است؟

 برای تشخیص آلودگی به ویروس HTLV-1انجام آزمایشاتی که وجود آنتی بادی ضد ویروس HTLV-1یا وجود ذرات ویروسی را مشخص می‌نمایند، ضروری می باشد. چنانچه فردی با انجام آزمایش مشخص گردید که آنتی بادی ضد ویروس HTLV-1در فرد وجود دارد، لذا بایستی آزمایشات تاییدی مانند و سترن بلات یا PCRرا انجام دهد تا مشخص گردد که آیا واقعا به ویروس HTLV-1آلوده می باشد ؟.

 

بیماری در فرد ناقل چگونه پیشرفت میکند؟

سیر بیماری در افراد آلوده به ویروس HTLV-1مشخص نیست ولی توصیه می‌گردد که افراد آلوده به ویروس HTLV-1هر سال یک بار به پزشک متخصص مغز و اعصاب یا خون (آگاه به ویروس)که در این زمینه تجربه لازم را دارد مراجعه نموده و مورد معاینه بالینی قرارگیرند.آزمایش یک ساله خون (CBC) مفید می باشد.

 

آیا تنها یک بار آزمایش HTLV-1برای تشخیص کافی است؟

 چنانچه فردی با یک بار آزمایش مشخص گردید که حاوی آنتی بادی ضد ویروس HTLV-1می باشد باید آزمایش مجدد انجام گردد،پس انجام یک بار آزمایش برای تایید حضور آنتی بادی ضد ویروس HTLV-1کافی نمی‌باشد. چنانچه بار دوم آزمایش مثبت گردید، برای تایید آلودگی به ویروس HTLV-1آزمایشات تاییدی گفته شده حتما باید انجام گردد تا وجود ویروس در بدن تایید گردد.

 

آیا ویروس از طریق لوازم دندانپزشکی قابل انتقال است؟

احتمال انتقال ویروس در طی جراحی در دندانپزشکی و مخصوص لوازم دندانپزشکی چنانچه به سلول های آلوده به ویروس HTLV-1آلوده شده باشند وجود دارد ولی درصد انتقال آن خیلی کم می باشد

.

آیا فردی که ناقل به ویروس HTLV-1است ممکن است با خالکوبی انتقال یابد؟

 انتقال ویروس از طریق خالکوبی وجود دارد زیرا ممکن است لوازمی که برای این منظور به کار برده می‌شوند، آلوده به ویروس باشند.

 

لوازم غیر بهداشتی در آرایشگاه‌ ها میتواند این ویروس را انتقال دهد؟

نظر به اینکه شواهد علمی در این زمینه وجود ندارد نمی‌توان به قاطعیت اظهار نظر نمود ولی بهتر است نکات ایمنی –بهداشتی را در آرایشگاه ها رعایت نمود و در مواردی که از تیغ یا وسایل تیز یا لیزر استفاده می شود باید از استریل بودن وسایل اطمینان حاصل شود.

 

توصیه هایی به فرد ناقل ویروس HTLV-1چیست ؟

فرد آلوده به ویروس HTLV-1باید نکات ذیل را رعایت نماید:

·         از اهدای خون خودداری نماید.

·         تماس جنسی محافظت شده باشد.

·         بانوان شیرده آلوده به ویروس HTLV-1از دادن شیر به نوزاد پرهیز نمایند.

·         مراجعه به متخصص مربوطه (آگاه به ویروس)جهت معاینه بالینی بطور مداوم سالی یک بار انجام گیرد. کلینیک HTLV-1بیمارستان قائم (عج)

·         اطلاع رسانی از بیماری خود به کادر پزشکی مانند: پزشک ،پرستار، ماما، جراح و دندانپزشک در حین مراجعه به مراکز خدمات درمانی

·         عدم استفاده از سرنگ های مشترک

·         مراجعه به سایت HTLV-1دانشگاه علوم پزشکی مشهد به آدرس HTLV-1.ir

 

آیا مصرف مکمل های تنظیم کننده سیستم ایمنی مانند ویتامین های D، CوEمیتواند در پیشگیری فرد آلوده به ویروس موثر باشد؟

 هیچ دارویی یا مکمل دارویی تاکنون شناخته نشده است که بتواند در پیشگیری فرد از آلودگی به ویروس HTLV-1جلوگیری نماید، بنابراین چهار روشی که برای انتقال ویروس وجود دارداز راههای اصلی انتقال ویروس از فرد آلوده به غیر سالم می‌باشد اما وجود سیستم ایمنی سالم و غذاهایی که کمک می کنند در افراد آلوده اهمیت می یابد.

 

فردی که ناقل این ویروس است هرچند وقت یک بار باید این آزمایش را مجدد انجام دهد؟

چنانچه فردی پس از انجام آزمایشات تاییدی مشخص گردید که آلوده به ویروس HTLV-1می باشد نیاز به تکرار آزمایشات نمی باشد و بهتر است که هر سال یکبار توسط پزشک متخصص آگاه معاینه بالینی گردد، البته انجام شمارش ذرات ویروسی هر چند سال برای اطلاع از فعال شدن ویروس نیز کمک کننده است، اما در منبع علمی توصیه نشده است به همراه معاینه بالینی توصیه می‌گردد.

 

همسرم این ویروس را دارد چگونه می‌توانم بدون نگرانی باردار شوم ؟

امکان بارداری خانمی که همسرش آلوده به ویروس HTLV-1می باشد وجود دارد و روش های محافظتی مانند استفاده از کاندوم در پیشگیری از آلودگی بسیار موثر است. علاوه بر آن در این زمینه باید با فردی که از نظر علمی آشنایی به ویروس HTLV-1دارد، مشاورات لازم صورت گیرد.


 

ستاد HTLV-1

کتاب htlv-1

کتابچه htlv-1

درباره

تعريف و هدف:

این شبکه دارای یک هسته مرکزی با حوزه ستادی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مشهد و نقاط فعال دیگر در سایر مراکز و استان‌ها می‌باشد. هدف این شبکه، کمک به درک بهتر عوارض ناشی از ویروس تقریباً کمخطر HTLV-Iو کاستن از حساسیت‌های بی‌اساس غیرعلمی در سطح جامعه و اطلاع‌رسانی مناسب به متخصصان و پژوهشگران بوده و به منظور آشنایی عموم مردم و بخصوص جامعه پزشکی با عفونت HTLV-Iراه‌اندازی شده است. در پايان، خواهشمندیم نظرات و پیشنهادات سازنده خود را با دبیرخانه اجرایی ستاد HTLV-Iواقع در بیمارستان قائم(عج) مشهد در میان بگذارید: htlv.1@mums.ac.ir

اولین کنگرهHTLV-1